Máis de 400 organizacións en todo o mundo coordináronse para organizar a Semana sen Pesticidas, dez días de accións para sensibilizar á poboación e ás administracións sobre a importancia de retirar estes velenos da nosa alimentación e da nosa contorna. Ecoloxistas en Acción, como parte desta campaña, tamén organizara actividades en distintas cidades españolas.

A pandemia do COVID-19, con todo, obrigou a suspender a realización de todas estas actividades e a centrar os esforzos naquelas accións de sensibilización e de propostas telemáticas.

Neste marco, Ecoloxistas en Acción vai impulsar a recollida de firmas para a Iniciativa Cidadá Europea (ICE) Salvemos as abellas e aos agricultores. Con ela apélase á Comisión Europea a que propoña aos Estados membros eliminar gradualmente os praguicidas sintéticos na agricultura da UE nun 80 % para 2030, comezando polos máis perigosos, para ser 100% libres de pesticidas para 2035.

España é o país europeo con maior consumo de pesticidas. En 2017, vendéronse máis de 72.000 toneladas, o que supón 1,53 kg de pesticidas por persoa. No noso país, os datos que arroxa a AESAN (Axencia Española de Seguridade Alimentaria e Nutrición) correspondentes a 2018, mostran que, por exemplo, hai alimentos como as uvas de mesa que acumulan ata 41 pesticidas diferentes.

A lista continúa cos pementos (38), mandarinas (33), peras (32) e mazás (31), aínda que non é un fenómeno exclusivamente español, xa que ao redor da metade dos alimentos europeos teñen residuos de praguicidas. Segundo Ecoloxistas en Acción, esta situación é moi perniciosa e ten consecuencias para a saúde humana e para o medioambiente.

A Organización Mundial da Saúde (OMS) estima que preto dun quinto dos 12 millóns de casos de cancro que se diagnostican cada ano no mundo pódense atribuír a exposicións ambientais e ocupacionais. Estes e outros datos da OMS veñen confirmar que moitas das enfermidades non infectocontagiosas derívanse da exposición química ambiental no seu concepto máis amplo: alimentación, hábitos de vida e medio ambiente.

O uso de pesticidas en agricultura foi crecente desde a revolución verde e contaminou augas, chans e alimentos, provocando importantes problemas ecolóxicos e sanitarios. Moitos dos praguicidas utilizados son retirados tras comprobarse a súa elevada toxicidade despois de anos de utilización e son múltiples as publicacións científicas que relacionan o noso contacto cotián con herbicidas e insecticidas con cancros, enfermidades dexenerativas, deficiencias neurolóxicas e alteracións do sistema endocrino.

Por todo o anterior, cada vez esténdense e demandan máis alternativas para a produción de alimentos e para a xestión dos espazos públicos que non impliquen o uso de pesticidas, que sexan ecoloxicamente máis sostibles e socialmente xustas. A superficie dedicada ao cultivo ecolóxico non deixou de crecer no noso país nos últimos anos e, aínda que aínda a maior parte dos alimentos ecolóxicos producidos en España expórtanse ao estranxeiro, o consumo nacional de alimentos libres de pesticidas vai aumentando.

En paralelo máis de 200 administracións públicas acordaron algún tipo de protección da cidadanía fronte a praguicidas, comprometéndose a non utilizar o controvertido herbicida glifosato en zonas públicas, non usar produtos de limpeza clasificados como disruptores hormonais en edificios públicos ou directamente facer unha xestión ecolóxica de parques e xardíns.

Así mesmo, Ecoloxistas en Acción insiste en que é importante restaurar ecosistemas naturais en áreas agrícolas e transformar os medios de produción de tal maneira que a agricultura contribúa á biodiversidade. E reformar a agricultura priorizando a de pequena escala, diversa e sostible, apoiando un rápido aumento das prácticas agroecológicas e orgánicas, e permitindo a capacitación e investigación independente baseada na agricultura libre de pesticidas e organismos modificados xeneticamente.